Bảng phân loại Vienna — Hệ thống phân loại yếu tố hình của nhãn hiệu
Bảng phân loại Vienna là hệ thống quốc tế bắt buộc để phân loại yếu tố hình trong đơn đăng ký nhãn hiệu tại Việt Nam từ 01/06/2018. Với 29 lớp, 145 nhóm và hơn 1.700 phân nhóm, đây là công cụ cốt lõi giúp cơ quan sở hữu trí tuệ tra cứu và thẩm định nhãn hiệu có yếu tố đồ họa.
Mục lục bài viết
Khi đăng ký nhãn hiệu có chứa yếu tố đồ họa — logo, hình vẽ, biểu tượng — hồ sơ của bạn bắt buộc phải khai thêm mã phân loại Vienna. Đây là yêu cầu bắt buộc tại Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam từ ngày 01/06/2018, áp dụng theo bảng phân loại Vienna do WIPO ban hành. Tại Việt Nam, Cục Sở hữu trí tuệ hiện áp dụng ấn bản 8 theo Thông báo số 3391/TB-SHTT.
Nhiều doanh nghiệp bỏ qua hoặc khai sai mã Vienna, khiến hồ sơ bị trả lại để bổ sung — làm chậm quá trình xử lý đơn. Bài viết này giải thích toàn bộ hệ thống Vienna Classification: 29 lớp chính, cách đọc mã, ví dụ thực tế và công cụ tra cứu miễn phí.
Bảng Vienna là gì? Tại sao phải khai mã Vienna?
Bảng phân loại Vienna (VCL) là hệ thống phân loại quốc tế dành riêng cho yếu tố hình của nhãn hiệu. Trong khi Bảng NICE phân loại hàng hóa, dịch vụ mà nhãn hiệu bảo hộ, thì Bảng Vienna phân loại hình ảnh, biểu tượng, đồ họa có trong nhãn hiệu đó.
Ví dụ: nhãn hiệu của một hãng cà phê có hình con sư tử đứng trong vòng tròn kèm chữ viết tay — hồ sơ phải khai đủ 3 mã Vienna: một mã cho động vật (lớp 3), một mã cho hình học (lớp 26), một mã cho chữ viết (lớp 27).
Mục đích của hệ thống:
- Chuẩn hóa — tạo ngôn ngữ chung giữa các cơ quan sở hữu trí tuệ trên thế giới
- Tra cứu — cho phép cơ quan thẩm định tìm kiếm nhãn hiệu tương tự theo yếu tố hình
- Thẩm định — đánh giá khả năng gây nhầm lẫn với nhãn hiệu đã đăng ký
- Thống kê — phân tích xu hướng đăng ký theo ngành
Lịch sử hình thành và áp dụng tại Việt Nam
Thỏa ước Vienna được ký kết ngày 12 tháng 6 năm 1973 tại Hội nghị Ngoại giao Vienna, do WIPO tổ chức. Tuy nhiên phải đến ngày 9 tháng 8 năm 1985, Thỏa ước mới chính thức có hiệu lực sau khi đủ số quốc gia phê chuẩn.
Tại Việt Nam, Cục Sở hữu trí tuệ ban hành Thông báo số 3391/TB-SHTT ngày 19/4/2018, chính thức áp dụng Bảng phân loại Vienna (ấn bản 8) từ ngày 01/06/2018. Việt Nam không phải thành viên Thỏa ước Vienna nên chỉ áp dụng ấn bản khi Cục ra thông báo — hiện vẫn là ấn bản 8. WIPO cập nhật bảng theo định kỳ và toàn cầu đã có ấn bản mới (VCL 10, hiệu lực 01/01/2026), song khi nộp đơn tại Việt Nam bạn vẫn khai mã theo ấn bản 8. Mọi đơn đăng ký nhãn hiệu có yếu tố hình đều phải khai mã Vienna.
Hiện tại, hơn 60 cơ quan sở hữu trí tuệ trên thế giới sử dụng hệ thống Vienna, bao gồm WIPO, EUIPO và nhiều cơ quan sở hữu trí tuệ quốc gia. Riêng Cơ quan Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ không dùng Bảng Vienna mà dùng hệ thống mã thiết kế riêng.
Cấu trúc hệ thống — 29 lớp, 145 nhóm, 1.700+ phân nhóm
Bảng Vienna có cấu trúc phân cấp 3 tầng:
- Lớp — 29 lớp chính, ký hiệu số từ 1 đến 29
- Nhóm — 145 nhóm trong các lớp, ký hiệu thứ hai
- Phân nhóm — hơn 1.700 phân nhóm chi tiết, ký hiệu thứ ba
Cú pháp mã: X.Y.Z — trong đó X là lớp, Y là nhóm, Z là phân nhóm. Một nhãn hiệu có thể có nhiều mã, mỗi mã ứng với một yếu tố hình riêng biệt.
Toàn bộ 29 lớp của Bảng phân loại Vienna
| Lớp | Nội dung | Ví dụ yếu tố hình phổ biến |
|---|---|---|
| 1 | Thiên thể, hiện tượng tự nhiên, bản đồ địa lý | Mặt trời, mặt trăng, sao, tia chớp, bản đồ Việt Nam |
| 2 | Con người — đầu, thân, tư thế, nhóm người | Khuôn mặt, bóng người, tay, gia đình, người lính |
| 3 | Động vật | Sư tử, đại bàng, rồng, cá, bướm, cọp |
| 4 | Sinh vật siêu nhiên, quái vật, nhân vật hư cấu | Rồng thần, tiên nữ, robot, nhân vật hoạt hình |
| 5 | Thực vật — cây, hoa, lá, quả | Lá tre, bông lúa, hoa sen, lá phong, cành olive |
| 6 | Cảnh quan — núi, biển, sông, đồng ruộng | Núi Phú Sĩ, biển xanh, đồng lúa, hoàng hôn |
| 7 | Kiến trúc, công trình xây dựng, biển hiệu quảng cáo | Tháp Eiffel, cầu, cổng đình, tòa nhà, đường phố |
| 8 | Thực phẩm và đồ uống | Bánh mì, tách cà phê, trái cây, nồi cơm, ly bia |
| 9 | Hàng dệt may, quần áo, giày dép, mũ nón | Áo dài, giày thể thao, chiếc mũ, cà vạt, túi xách |
| 10 | Thuốc lá, đồ hút thuốc, phụ kiện du lịch, quạt, mỹ phẩm | Gói thuốc, gương trang điểm, son môi, quạt giấy |
| 11 | Đồ dùng gia đình | Dao, nĩa, thìa, nồi chảo, ấm, tách, bát đĩa |
| 12 | Đồ đạc nội thất, đồ vệ sinh | Bàn ghế, giường, tủ, bồn rửa, bồn tắm |
| 13 | Thiết bị chiếu sáng, sưởi ấm, làm lạnh | Bóng đèn, đèn lồng, nến, lò sưởi, quạt điện |
| 14 | Đồ kim khí, dụng cụ, thang | Búa, cờ lê, chìa khóa, ổ khóa, thang |
| 15 | Máy móc, động cơ | Bánh răng, động cơ, máy công nghiệp, cánh quạt máy |
| 16 | Thiết bị viễn thông, ghi âm, máy tính, chụp ảnh, điện ảnh, quang học | Điện thoại, máy tính, máy ảnh, ống kính, micro |
| 17 | Đồ trang sức, đồng hồ | Nhẫn, vòng cổ, viên kim cương, đồng hồ đeo tay |
| 18 | Phương tiện giao thông, động vật dùng để vận chuyển | Ô tô, xe máy, xe đạp, tàu thuyền, máy bay |
| 19 | Bao bì, đồ chứa, đồ đựng | Hộp, chai lọ, lon, túi, thùng carton |
| 20 | Văn phòng phẩm, đồ dùng viết, vẽ, giảng dạy | Bút, sách, cọ vẽ, bảng đen, phong bì |
| 21 | Đồ chơi, trò chơi, dụng cụ thể thao | Quả bóng, quân cờ, vợt tennis, tạ, búp bê |
| 22 | Nhạc cụ và phụ kiện | Đàn guitar, trống, kèn, chuông, nốt nhạc |
| 23 | Vũ khí, đạn dược, áo giáp | Kiếm, cung tên, súng, khiên, áo giáp |
| 24 | Huy hiệu, cờ, biểu tượng, dấu hiệu, ký hiệu | Huy hiệu, lá cờ, vương miện, mũi tên, chữ thập |
| 25 | Họa tiết trang trí, bề mặt màu | Họa tiết dân gian, hoa văn thổ cẩm, nền kẻ sọc |
| 26 | Hình học | Vòng tròn, hình elip, tam giác, hình vuông, đường kẻ |
| 27 | Hình dạng chữ viết, chữ số | Chữ in hoa nghệ thuật, số viết tay, chữ cái tạo thành hình |
| 28 | Dòng chữ viết bằng ký tự khác nhau | Chữ Hán, chữ Ả Rập, chữ Thái, chữ Hàn |
| 29 | Màu sắc (nhãn hiệu màu đơn hoặc kết hợp) | Nhãn hiệu màu đỏ đơn, logo xanh-trắng kết hợp |
Cách đọc và khai mã Vienna — Ví dụ thực tế
Mã Vienna có dạng X.Y.Z (Lớp.Nhóm.Phân nhóm). Một nhãn hiệu thường có nhiều mã — mỗi yếu tố hình riêng biệt cần một mã.
Ví dụ 1 — Logo hãng cà phê: "con sư tử trong vòng tròn vàng"
- Sư tử thuộc Lớp 3 (Động vật), nhóm sư tử, mã 3.1.1
- Vòng tròn thuộc Lớp 26 (Hình học), vòng tròn đơn, mã 26.1.1
- Màu vàng thuộc Lớp 29 (Màu sắc), khai thêm mã màu tương ứng khi yêu cầu bảo hộ màu sắc
- Khai các mã: 3.1.1 ; 26.1.1 và mã màu thuộc Lớp 29
Ví dụ 2 — Logo công ty công nghệ: "hình mạch điện kết hợp chữ cách điệu"
- Mạch điện hoặc đường kẻ kỹ thuật thuộc Lớp 26 (Hình học), tra nhóm đường kẻ phù hợp trong Lớp 26
- Chữ cách điệu thuộc Lớp 27 (Hình dạng chữ viết, chữ số), mã 27.5.1
- Khai 2 mã: mã thuộc Lớp 26 ; 27.5.1
Ví dụ 3 — Logo nhà hàng: "người đầu bếp cầm nĩa"
- Người đầu bếp thuộc Lớp 2 (Con người)
- Nĩa thuộc Lớp 11 (Đồ dùng gia đình)
- Khai 2 mã: một mã thuộc Lớp 2 và một mã thuộc Lớp 11, tra cứu phân nhóm cụ thể trong bảng Vienna ấn bản 8
Vienna vs NICE — Hai hệ thống bổ sung cho nhau
| Tiêu chí | Bảng Vienna | Bảng NICE |
|---|---|---|
| Phân loại cái gì | Yếu tố hình của nhãn hiệu | Hàng hóa, dịch vụ được bảo hộ |
| Cấu trúc | 29 lớp, 145 nhóm, 1.700+ phân nhóm | 45 nhóm (34 hàng hóa + 11 dịch vụ) |
| Ra đời | 1973 (hiệu lực 1985) | 1957 (hiệu lực 1961) |
| Áp dụng tại VN | Bắt buộc từ 01/06/2018 (VCL) | Bắt buộc với mọi đơn nhãn hiệu |
| Dùng khi nào | Nhãn hiệu có yếu tố hình | Tất cả đơn đăng ký nhãn hiệu |
| Có thể bỏ qua không | Không — nếu có yếu tố hình | Không — bắt buộc mọi đơn |
| Liên quan nhau không | Độc lập — nhưng cùng khai trong 1 đơn | |
Tóm lại: một đơn đăng ký nhãn hiệu có hình cần khai cả hai — NICE (nhóm hàng hóa/dịch vụ) VÀ Vienna (yếu tố hình của logo).
Áp dụng tại Việt Nam — Quy định pháp lý
Căn cứ pháp lý áp dụng tại Việt Nam:
- Thông báo số 3391/TB-SHTT ngày 19/4/2018 của Cục Sở hữu trí tuệ — quy định áp dụng Bảng phân loại Vienna từ 01/06/2018
- Khoản 2 Điều 100 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi, bổ sung đến năm 2025) — yêu cầu đơn phải khai đầy đủ mẫu nhãn hiệu theo quy định quốc tế
- Điều 37 Nghị định 65/
2023/ — quy định chi tiết về hình thức đơn đăng ký nhãn hiệuNĐ-CP
Lưu ý quan trọng: Nếu nộp đơn nhãn hiệu chữ thuần túy (chỉ chữ, không có hình ảnh kèm theo), không cần khai mã Vienna. Chỉ khi đơn có yếu tố hình mới bắt buộc.
Công cụ tra cứu và phân loại miễn phí
1. WIPO Vienna Assistant (wipo.int)
Công cụ AI của WIPO tại vienna-assistant.branddb.wipo.int — tải ảnh logo lên, hệ thống tự động gợi ý mã Vienna. Miễn phí, hỗ trợ tiếng Việt qua giao diện đa ngôn ngữ. Đây là công cụ nhanh nhất để tra cứu sơ bộ.
2. WIPO Global Brand Database (branddb.wipo.int)
Tra cứu nhãn hiệu đã đăng ký toàn cầu theo mã Vienna. Cho phép lọc theo lớp, tìm kiếm hình tương tự — hữu ích khi cần đánh giá khả năng trùng lặp trước khi nộp đơn.
3. IP Việt Nam (ipvietnam.gov.vn)
Cổng tra cứu nhãn hiệu của Cục Sở hữu trí tuệ — hỗ trợ tìm kiếm theo mã Vienna từ sau 01/06/2018. Tra cứu miễn phí, cập nhật hàng tuần.
Hướng dẫn khai mã Vienna trong đơn — 4 bước
Bước 1 — Phân tích logo: Liệt kê tất cả yếu tố hình riêng biệt trong logo. Ví dụ: logo gồm hình tròn, ngôi sao 5 cánh, chữ cách điệu và màu xanh lá là 4 yếu tố, cần 4 mã.
Bước 2 — Tra bảng 29 lớp: Mỗi yếu tố thuộc lớp nào? Ví dụ: ngôi sao thuộc Lớp 1 (Thiên thể), hình tròn thuộc Lớp 26 (Hình học).
Bước 3 — Tra nhóm và phân nhóm: Trong Lớp 26, vòng tròn đơn thuộc nhóm 26.1, cụ thể là mã 26.1.1. Làm tương tự với từng yếu tố còn lại.
Bước 4 — Ghi mã vào đơn: Điền đầy đủ tất cả mã vào mục "Phân loại yếu tố hình" của tờ khai. Nhiều mã cách nhau bằng dấu chấm phẩy (;).
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Nhãn hiệu chữ có cần khai mã Vienna không?
Không. Nếu nhãn hiệu chỉ gồm chữ (không có hình ảnh, biểu tượng, logo đi kèm), bạn không cần khai mã Vienna. Chỉ bắt buộc khi đơn có yếu tố đồ họa.
Một nhãn hiệu có thể có nhiều mã Vienna không?
Có — và thường phải khai nhiều mã. Mỗi yếu tố hình riêng biệt (con vật, hình học, màu sắc, chữ nghệ thuật) cần một mã riêng. Trung bình logo phức tạp có 3–6 mã Vienna.
Khai sai mã Vienna thì sao?
Hồ sơ sẽ bị Cục Sở hữu trí tuệ ra thông báo yêu cầu sửa đổi, bổ sung — bạn có 2 tháng để phản hồi. Nếu không sửa đúng hạn, đơn có thể bị từ chối chấp nhận hợp lệ. Việc phải sửa đổi, bổ sung cũng làm chậm quá trình xử lý đơn.
Phiên bản nào đang áp dụng tại Việt Nam?
Tại Việt Nam, Cục Sở hữu trí tuệ áp dụng ấn bản 8 theo Thông báo số 3391/TB-SHTT ngày 19/4/2018 (hiệu lực từ 01/06/2018) và đến nay chưa ra thông báo áp dụng ấn bản mới hơn. WIPO cập nhật bảng theo định kỳ và toàn cầu đã có ấn bản 10 (VCL 10, hiệu lực 01/01/2026), nhưng đơn nộp tại Việt Nam vẫn khai mã theo ấn bản 8. Cấu trúc 29 lớp lớn được giữ ổn định qua các ấn bản nên phần lớn mã không thay đổi.
Đăng ký nhãn hiệu quốc tế (Madrid) có cần khai Vienna không?
Có. Đơn quốc tế nộp qua hệ thống Madrid đều yêu cầu mã Vienna cho nhãn hiệu có yếu tố hình. WIPO sử dụng mã Vienna để phân loại và tra cứu tại tất cả quốc gia chỉ định.
Tôi có thể tự khai mã Vienna không?
Được — với logo đơn giản (1–2 yếu tố), bạn có thể tự tra cứu qua WIPO Vienna Assistant và bảng 29 lớp ở trên. Với logo phức tạp, nhiều lớp, yếu tố không rõ ràng, nên nhờ luật sư sở hữu trí tuệ để tránh khai thiếu hoặc sai lớp.
Cần hỗ trợ phân loại Vienna cho logo của bạn?
LTV Law tra cứu và khai mã Vienna miễn phí trong dịch vụ đăng ký nhãn hiệu. Đội ngũ chuyên gia sở hữu trí tuệ với hơn 10 năm kinh nghiệm đảm bảo hồ sơ đúng chuẩn ngay lần đầu — không bị trả lại bổ sung. Xem dịch vụ đăng ký nhãn hiệu →
Nguồn tham khảo
Dịch vụ liên quan
Đăng ký nhãn hiệuCông cụ & trang liên quan
Hướng dẫn chi tiết đăng ký nhãn hiệu tại từng quốc gia:
Bài viết liên quan
Thương hiệu là gì? Xây dựng, quản trị và bảo vệ thương hiệu
08 tháng 11, 2026
Nhãn hiệuQuyền ưu tiên trong đăng ký nhãn hiệu, điều kiện và cách áp dụng
21 tháng 8, 2026
Doanh nghiệpBộ quy trình, hồ sơ hệ thống quản lý an toàn thông tin ISO/IEC 27001 mẫu theo bản 2022
10 tháng 11, 2026
Doanh nghiệpHướng dẫn đăng ký mã số mã vạch trực tuyến qua VNeID theo Nghị định 37/2026
22 tháng 10, 2026
Cần luật sư hỗ trợ?
LTV Law tư vấn và thực hiện trọn gói cho bạn.