Tỷ lệ đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp 2026

Trên mỗi kỳ lương, người lao động và doanh nghiệp cùng trích đóng ba loại bảo hiểm bắt buộc: bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp. Nắm rõ tỷ lệ đóng của từng bên giúp doanh nghiệp lập bảng lương chính xác và dự tính đúng chi phí nhân sự. Bài viết tổng hợp tỷ lệ đóng các loại bảo hiểm theo quy định hiện hành.

1. Căn cứ pháp lý

Tỷ lệ đóng các loại bảo hiểm bắt buộc được xác định theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 (Luật số 41/2024/QH15), pháp luật về bảo hiểm y tế và pháp luật về bảo hiểm thất nghiệp (Luật Việc làm và các văn bản hướng dẫn). Các tỷ lệ này được trích trên cùng một căn cứ là tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm. Doanh nghiệp cần đối chiếu văn bản hiện hành, đặc biệt với phần bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp có thể thay đổi.

2. Bảng tỷ lệ đóng bảo hiểm bắt buộc

Như vậy, tổng tỷ lệ trích của cả hai bên trên tiền lương làm căn cứ đóng vào khoảng 32%. Trong đó, người lao động chịu 10,5% (trừ trực tiếp vào lương) và người sử dụng lao động chịu khoảng 21,5% (hạch toán vào chi phí).

3. Phần đóng của người lao động: 10,5%

Người lao động đóng tổng cộng 10,5% tiền lương làm căn cứ đóng, gồm:

• Bảo hiểm xã hội: 8% (vào quỹ hưu trí và tử tuất);
• Bảo hiểm y tế: 1,5%;
• Bảo hiểm thất nghiệp: 1%.

Khoản này được doanh nghiệp khấu trừ trực tiếp vào tiền lương của người lao động khi trả lương.

4. Phần đóng của người sử dụng lao động: khoảng 21,5%

Người sử dụng lao động đóng khoảng 21,5% tiền lương làm căn cứ đóng, gồm:

• Bảo hiểm xã hội: khoảng 17,5%, trong đó 14% vào quỹ hưu trí và tử tuất, 3% vào quỹ ốm đau và thai sản, phần vào quỹ tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp theo quy định hiện hành (thông thường 0,5%, có trường hợp được áp dụng mức thấp hơn);
• Bảo hiểm y tế: 3%;
• Bảo hiểm thất nghiệp: 1%.

Do tỷ lệ vào quỹ tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp có thể thay đổi, tổng phần của người sử dụng lao động có thể chênh lệch nhẹ so với mức 21,5% nêu trên; cần đối chiếu văn bản hiện hành để tính chính xác.

5. Ví dụ minh họa

Với tiền lương làm căn cứ đóng là 15.000.000 đồng/tháng:

• Người lao động đóng: 15.000.000 × 10,5% = 1.575.000 đồng/tháng (khấu trừ vào lương);
• Người sử dụng lao động đóng: 15.000.000 × 21,5% = 3.225.000 đồng/tháng (tính vào chi phí);
• Tổng chi phí bảo hiểm phát sinh: khoảng 4.800.000 đồng/tháng.

Ví dụ mang tính minh họa; số liệu thực tế phụ thuộc tiền lương làm căn cứ đóng và tỷ lệ tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp áp dụng.

6. Căn cứ đóng và một số lưu ý

Các tỷ lệ nêu trên được trích trên tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm, gồm mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung xác định được theo hợp đồng lao động, trong giới hạn trần theo quy định. Một số lưu ý khi áp dụng:

• Giới hạn trần đóng khác nhau: mức trần tiền lương tính đóng bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế theo mức tham chiếu, còn mức trần tính đóng bảo hiểm thất nghiệp được xác định theo lương tối thiểu vùng; cần đối chiếu quy định hiện hành cho từng loại;
• Cùng một căn cứ, khác giới hạn: với người lao động có lương cao, phần vượt trần của mỗi loại bảo hiểm được xử lý riêng, không tính đóng phần vượt;
• Doanh nghiệp trích và nộp thay: doanh nghiệp có trách nhiệm khấu trừ phần của người lao động, cộng phần của mình và nộp đúng hạn cho cơ quan bảo hiểm xã hội;
• Hạch toán đúng: phần của người sử dụng lao động được hạch toán vào chi phí, phần của người lao động khấu trừ vào lương, phản ánh đầy đủ trên bảng lương và sổ kế toán.

Việc trích, nộp bảo hiểm đúng tỷ lệ và đúng căn cứ không chỉ là nghĩa vụ mà còn bảo đảm quyền lợi hưu trí, ốm đau, thai sản, khám chữa bệnh và trợ cấp thất nghiệp của người lao động.

7. Câu hỏi thường gặp

Bảo hiểm thất nghiệp có áp dụng cho mọi người lao động không? Bảo hiểm thất nghiệp áp dụng cho người lao động thuộc đối tượng tham gia theo pháp luật về việc làm; một số trường hợp không thuộc diện tham gia theo quy định.

Vì sao phần của doanh nghiệp có thể không đúng 21,5%? Vì tỷ lệ vào quỹ tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp có thể được điều chỉnh hoặc áp dụng mức thấp hơn cho doanh nghiệp đủ điều kiện, làm tổng tỷ lệ thay đổi.

Tỷ lệ đóng bảo hiểm là cơ sở để khấu trừ lương và quy đổi lương gross - net; xem thêm bài cách tính bảo hiểm xã hội bắt buộc và lương gross và lương net. LTV Law cung cấp dịch vụ kế toán trọn gói, hỗ trợ doanh nghiệp tính, trích và nộp các khoản bảo hiểm bắt buộc đúng quy định — tìm hiểu tại dịch vụ kế toán.