Quyền thăm nom con sau ly hôn: bị ngăn cản phải làm sao? (Điều 82, 83)

Sau ly hôn, chỉ một người trực tiếp nuôi con, nhưng người còn lại vẫn có quyền thăm nom, chăm sóc con và không ai được cản trở. Trên thực tế, việc bị ngăn không cho gặp con là mâu thuẫn rất phổ biến và gây tổn thương. Bài viết giải thích quyền thăm nom và cách xử lý khi bị cản trở, theo Điều 82, 83, 84 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014.

Quyền thăm nom con của người không trực tiếp nuôi con

Theo Điều 82 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, cha hoặc mẹ không trực tiếp nuôi con sau ly hôn có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi, có nghĩa vụ cấp dưỡng, và có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở.

Đối ứng, Điều 83 quy định người trực tiếp nuôi con và các thành viên gia đình không được cản trở người kia thực hiện quyền thăm nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con. Như vậy, "con ở với tôi thì tôi có quyền không cho gặp" là suy nghĩ trái luật.

Bị ngăn cản thăm con thì làm gì?

Nếu bị cản trở gặp con, bạn có thể lần lượt thực hiện các bước:

• Thương lượng, hòa giải: trao đổi trực tiếp hoặc nhờ gia đình, tổ hòa giải giúp thống nhất lịch thăm con hợp lý, đặt lợi ích của con lên trên.
• Đề nghị xử phạt hành chính: hành vi ngăn cản quyền thăm nom, chăm sóc giữa cha mẹ và con có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng theo Nghị định 82/2020/NĐ-CP.
• Yêu cầu thi hành án: nếu bản án/quyết định của Tòa đã ghi nhận quyền thăm nom mà vẫn bị cản trở, bạn có thể yêu cầu cơ quan thi hành án dân sự tổ chức thi hành.
• Yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con: việc cố tình cản trở, cắt đứt quan hệ của con với cha/mẹ, ảnh hưởng đến lợi ích của con có thể là căn cứ để Tòa án xem xét thay đổi người trực tiếp nuôi con theo Điều 84. Xem bài thay đổi quyền nuôi con.

Khi nào quyền thăm con bị hạn chế?

Quyền thăm nom không phải là tuyệt đối. Nếu người không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để gây cản trở hoặc ảnh hưởng xấu đến việc chăm sóc, giáo dục con, thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom của người đó. Đây là biện pháp bảo vệ con, không phải công cụ để trả đũa nhau.

Câu hỏi thường gặp

Vợ/chồng cũ không cho tôi gặp con thì tôi làm gì?

Trước hết nên thương lượng, hòa giải. Nếu vẫn bị cản trở, bạn có thể đề nghị xử phạt hành chính (5 đến 10 triệu đồng), yêu cầu thi hành án nếu đã có bản án, hoặc yêu cầu Tòa thay đổi người nuôi con khi có căn cứ.

Không cấp dưỡng thì có được thăm con không?

Quyền thăm nom và nghĩa vụ cấp dưỡng là hai vấn đề khác nhau. Người chưa cấp dưỡng vẫn có quyền thăm con; ngược lại, việc thăm con không thay thế cho nghĩa vụ cấp dưỡng.

Người trực tiếp nuôi con có được đặt điều kiện khi cho thăm không?

Có thể thỏa thuận lịch thăm hợp lý vì lợi ích của con, nhưng không được cản trở hoặc tước quyền thăm nom của người kia một cách vô lý.

Cản trở thăm con nhiều lần thì hậu quả gì?

Ngoài bị phạt hành chính, việc cố tình cản trở kéo dài, ảnh hưởng đến con có thể trở thành căn cứ để Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Kết luận

Quyền thăm nom con sau ly hôn được pháp luật bảo vệ và không ai được tùy tiện ngăn cản. Khi quyền này bị xâm phạm, bạn có nhiều công cụ hợp pháp: từ hòa giải, xử phạt hành chính, thi hành án đến yêu cầu thay đổi người nuôi con. Điều quan trọng luôn là lợi ích của con. Nếu bạn đang bị ngăn cản gặp con và không biết bắt đầu từ đâu, luật sư của LTV Law có thể tư vấn và hỗ trợ bảo vệ quyền của bạn cũng như của con. Xem thêm quyền nuôi con khi ly hôn.